Ä¿ðìèéí òºñºë

Íýã. Íèéòëýã ¿íäýñëýë

1.1 “Àÿëàë Æóóë÷ëàëûí Áàãø Íàðûí Íèéãýìëýã” /öààøèä “Íèéãýìëýã” ãýõ/ íü Ìîíãîë Óëñûí Òºðèéí áóñ áàéãóóëëàãûí òóõàé õóóëü, ò¿¿íä íèéö¿¿ëýí ãàðãàñàí õóóëü òîãòîîìæóóä áà ýíýõ¿¿ ä¿ðìèéã ¿éë àæèëëàãààíäàà ìºðäëºã áîëãîí ãèø¿¿ä áîëîí íèéãýìä ¿éë÷èëäýã àøãèéí òºëºº áóñ áàéãóóëëàãà þì.
1.2 Òóñ áàéãóóëëàãûí îíîîñîí íýð íü “Àÿëàë Æóóë÷ëàëûí Áàãø Íàðûí Íèéãýìëýã”, àíãëèàð “Tourism Instructor’s Association”, òîâ÷èëñíîîð “ÀÆÁÍÍ”, “TISA” ãýíý.
1.3 Íèéãýìëýã íü Óëààíáààòàð õîò, ×èíãýëòýé ä¿¿ðýã, 4-ð õîðîî, Áàãà òîéðóó - … áàéðëàíà.
1.4 Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààíû áîëîí ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí íü íýýëòòýé áàéíà.
1.5 Íèéãýìëýã íü õóóëüä çààñàí æóðìûí äàãóó óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëñíýýð õóóëèéí ýòãýýäèéí ýðõèéã ýäýëæ, ¿¿ðýã õ¿ëýýíý.
1.6 Íèéãýìëýã íü òàìãà, òýìäýã, áèëýãäýë, àëáàí áè÷ãèéí õýâëýìýë õóóäàñ, äàíñòàé áàéíà.
1.7 ¯¿ñãýí áàéãóóëàã÷äûí õóðëààð Íèéãýìëýãèéí ä¿ðìèéã áàòàëñíààð áàéãóóëñàíä òîîöíî.
1.8 Íèéãýìëýã íü çîõèõ æóðìûí äàãóó æèëèéíõýý ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí òýíöýë, ¿éë àæèëëàãààíûõàà òàéëàíã õîëáîãäîõ ýðõ á¿õèé áàéãóóëëàãàä õóóëèàð òîãòîîñîí õóãàöààíä ãàðãàæ ºãíº.

Õî¸ð. Çîðèëãî, ¿éë àæèëëàãààíû ¿íäñýí ÷èãëýë

2.1 Íèéãýìëýãèéí ÝÐÕÝÌ ÇÎÐÈËÃÎ íü àÿëàë æóóë÷ëàëûí áîëîâñðîëûí ÷àíàðûã ñàéæðóóëàõàä ÷èãëýãäñýí á¿õèé ë ¿éë àæèëëàãààã äýìæèõýä îðøèíî.
2.2 Íèéãýìëýã íü Ýðõýì çîðèëãîî õýðýãæ¿¿ëýõèéí òóëä äàðààõ ¿éë àæèëëàãààã ÿâóóëíà. ¯¿íä:
2.2.1 Èõ äýýä ñóðãóóëèéí àÿëàë æóóë÷ëàëûí áàãø íàðûí ìýðãýæèë, ìýäëýãèéã äýýøë¿¿ëýõ òºðºë á¿ðèéí òºñºë, õºòºëáºð¿¿äèéã áîëîâñðóóëàõ, õýðýãæ¿¿ëýõ,
2.2.2 Ìýðãýæëèéí ñóðãàëòûí õºòºëáºð, ñòàíäàðòûí òàëààð çºâëºìæ, òºñºë áîëîâñðóóëæ, Òºðèéí çàõèðãààíû áîëîí ñóðãóóëèóäûí çàõèðãààíä ñàíàë îðóóëæ, õàìòðàí àæèëëàõ,
2.2.3 Àÿëàë æóóë÷ëàëûí ÷èãëýëèéí ñóäàëãàà, øèíæèëãýýíèé àæèë õèéõ, õýðýãæ¿¿ëýõýä äýìæëýã ¿ç¿¿ëýõ,
2.2.4 Àÿëàë æóóë÷ëàëûí ñàëáàðûí ìýäýý, ìýäýýëëèéã ò¿ãýýõ, ñóðãàëò çºâëºãºº ºãºõ ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ,
2.2.5 Èæèë òºðëèéí ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëäàã äîòîîä, ãàäààäûí áàéãóóëëàãà, èðãýäòýé áàéíãûí õàðèëöàà õîëáîî òîãòîîí èäýâõèòýé õàìòðàí àæèëëàõ,
2.2.6 Ýðõýì çîðèëãîòîé íèéöýæ áàéãàà áóñàä ¿éë àæèëëàãàà ÿâóóëàõ

Ãóðàâ. Íèéãýìëýãèéí á¿òýö, çîõèîí áàéãóóëàëò, õÿíàëòûí òîãòîëöîî

1. Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðàë

3.1.1 Íèéãýìëýãèéí ýðõ áàðèõ áàéãóóëëàãà íü á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðàë áàéíà.
3.1.2 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðàë íü äàðààõ á¿ðýí ýðõèéã õàäãàëíà. ¯¿íä:
3.1.2.1 Óäèðäàõ çºâëºë, Õÿíàëòûí çºâëºëèéã ñîíãîõ, ÷ºëººëºõ
3.1.2.2 Óäèðäàõ çºâëºë, Õÿíàëòûí çºâëºëèéí ñîíãóóëüò õóãàöààíû àæëûí ¿ð ä¿íãèéí òàéëàíã õýëýëöýõ, ¿íýëýëò ä¿ãíýëò ºãºõ,
3.1.2.3 Íèéãýìëýãèéí ä¿ðýìä ººð÷ëºëò îðóóëàõ,
3.1.2.4 Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààíû ÷èãëýë, çîðèëãûã òîãòîîõ, ººð÷ëºõ,
3.1.2.5 Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã çîãñîîõ, òàòàí áóóëãàõ.
3.1.3 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëûã æèë á¿ð íýã óäàà õèéõ áºãººä á¿õ ãèø¿¿äèéí 60-ààñ äîîøã¿é õóâü íü õóðàëä èðñýí òîõèîëäîëä óã õóðëûã õ¿÷èíòýéä òîîöíî.
3.1.4 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëûí øèéäâýðèéã õóðàëä îðîëöñîí ãèø¿¿äèéí îëîíõèéí ñàíàëààð ãàðãàíà.
3.1.5 Á¿õ ãèø¿¿äèéí òàëààñ öººíã¿é òîîíû ãèø¿¿äýýñ áè÷ãýýð ñàíàë èðñýí òîõèîëäîëä ýýëæèò áóñ õóðëûã çàðëàí õóðàëäóóëæ áîëíî.
3.1.6 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëûã óã õóðëààñ ñîíãîãäñîí õóðëûí òýðã¿¿ëýã÷èä äàðãàëàõ áºãººä õóðàë ýõëýõèéí ºìíº äýãèéã òîãòîæ, ò¿¿íèé äàãóó õóðëûã óäèðäàí ÿâóóëíà.

2. Óäèðäàõ çºâëºë

3.2.1 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëààñ Óäèðäàõ çºâëºëèéã ñîíãîíî.
3.2.2 Óäèðäàõ çºâëºë íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã óäèðäàí çîõèîí áàéãóóëíà.
3.2.3 Óäèðäàõ çºâëºë íü äîëîîí ãèø¿¿íòýé áàéíà. Á¿ðýí ýðõèéí õóãàöàà õî¸ð æèë áàéíà.
3.2.4 Óäèðäàõ çºâëºë íü äàðààõ á¿ðýí ýðõèéã õýðýãæ¿¿ëíý. ¯¿íä:
3.2.4.1 Óäèðäàõ çºâëºëèéí ãèø¿¿äýýñ Íèéãýìëýãèéí òýðã¿¿í, äýä òýðã¿¿íèéã ñîíãîõ, ÷ºëººëºõ,
3.2.4.2 Íèéãýìëýãèéí æèëèéí òºñâèéã áàòëàõ, òàéëàíã õýëýëöýõ,
3.2.4.3 Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã çîõèöóóëàõàä ÷èãëýñýí õîëáîãäîõ æóðìûã áàòëàõ, ººð÷ëºõ,
3.2.4.4 Á¿õ ãèø¿¿äèéí ýýëæèò áà ýýëæèò áóñ õóðëûã çàðëàí õóðàëäóóëàõ,
3.2.4.5 Íèéãýìëýãèéí æèë, óëèðëûí àæëûí òºëºâëºãºº, óäèðäàõ çºâëºëèéí ãèø¿¿äèéí õàðèóöàõ àæèë ¿¿ðãèéí ÷èãëýë, óðàìøóóëëûí ñàí, ñàëáàð, õºãæëèéí ñàí, êëóá áàéãóóëàõ çýðýã àñóóäëûã õýëýëöýí øèéäâýðëýõ,
3.2.4.6 Ãèø¿¿äèéí ñàíàë ãîìäëûã øèéäâýðëýõ.
3.2.5 Óäèðäàõ çºâëºë íü æèëä 2 óäàà õóðàëäàíà.
3.2.6 Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëààð õýëýëöýõ àñóóäëûã òºëºâëºæ, õóðàë ýõëýõýýñ àæëûí òàâàí õîíîãèéí ºìíº ãèø¿¿äýä àëáàí ¸ñîîð ìýäýãäýíý.
3.2.7 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðëûã ãèø¿¿äèéí 60-ñ äîîøã¿é õóâü îðîëöñîí òîõèîëäîëä õ¿÷èíòýéä òîîöîõ áà àñóóäëûã îëîíõèéí ñàíàëààð øèéäâýðëýí òîãòîîë ãàðãàíà.
3.2.8 Óäèðäàõ çºâëºë íü äàðààõ æóðìààð øèéäâýð ãàðãàíà.
3.2.9 Óäèðäàõ çºâëºë íü õóâü õ¿íòýé õîëáîîòîé àñóóäëûã íóóöààð, áóñàä àñóóäëûã èëýýð ñàíàë õóðààõ çàð÷ìààð øèéäâýðëýíý.
3.2.10 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðàëäààíààð øèéäâýðëýõ àñóóäëààð ãèø¿¿í ñîíèðõëûí çºð÷èëòýé áàéâàë òóõàéí ãèø¿¿í ýíý òóõàéãàà òàéëáàðëàæ ñàíàë õóðààëòàíä îðîëöîõã¿é áàéæ áîëíî.
3.2.11 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðàëäààíû òýìäýãëýëä òóõàéí õóðàëäààíààð õýëýëöñýí àñóóäàë, áàòàëñàí øèéäâýð, íóóö ñàíàë õóðààëòûã òîîãîîð, èë ñàíàë õóðààëòûã íýðýýð ãàðãàñàí ä¿í, ñîíèðõëûí çºð÷èëòýé õîëáîãäñîí òàéëáàð, ãàðàõ øèéäâýðèéí òàëààð çàð÷ìûí ººð ñàíàëòàé ãèø¿¿íèé òàéëáàð çýðãèéã òýìäýãëýíý.



3. Íèéãýìëýãèéí òýðã¿¿í

3.3.1 Íèéãýìëýãèéí ºäºð òóòìûí ¿éë àæèëëàãààã Òýðã¿¿í çîõèöóóëíà. Òýðã¿¿í íü êëóá, ñàí, ñàëáàðûí çîõèöóóëàã÷ íàðààñ á¿ðäñýí àæëûí àëáàòàé áàéæ áîëíî.
3.3.2 Òýðã¿¿íèé á¿ðýí ýðõèéí õóãàöàà íýã æèë áàéíà.
3.3.3 Òýðã¿¿í äàðààõ á¿ðýí ýðõèéã ýäýëíý. ¯¿íä:
3.3.3.1 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðëûã çàðëàõ, äàðãàëàõ,
3.3.3.2 Íèéãýìëýãèéí íýðèéí ºìíººñ áàéãóóëëàãà, àæ àõóéí íýãæ, õóâü õ¿íòýé õàðüöàõ, ãýðýý õýëöýë áàéãóóëàõ,
3.3.3.3 ªºðèéí ýðõ õýìæýýíèé õ¿ðýýíä áóñàä àñóóäëààð øèéäâýð ãàðãàõ,
3.3.3.4 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðàëä õýëýëöýõ àñóóäëûã áýëòãýõ, õóðëûí øèéäâýðèéí ã¿éöýòãýëèéã õàíãàõ, õýðýãæèëòýíä õÿíàëò òàâèõ,
3.3.3.5 Óäèðäàõ çºâëºëººñ òîãòîîñîí íºõöëèéí äàãóó ãýðýý õýëöýë õèéõ,

4 Äýä òýðã¿¿í:

3.4.1 Óäèðäàõ çºâëºëèéí àëü íýã ãèø¿¿íèéã íýã æèëèéí õóãàöààãààð äýä òýðã¿¿íýýð ñîíãîõ áà ñîíãóóëüò õóãàöàà äóóñìàãö òýðã¿¿í áîëíî.
3.4.2 Äýä òýðã¿¿í íü Òýðã¿¿íèé ýçã¿éä ò¿¿íèé á¿ðýí ýðõèéã õýðýãæ¿¿ëíý.
3.4.3 Òýðã¿¿íèé ºãñºí ¿¿ðýã çààâðûí äàãóó Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã óäèðäàæ áîëíî.
3.4.4 Õÿíàëòûí çºâëºëèéí ç¿ãýýñ øààðäñàí áè÷èã, áàðèìòûã öàã òóõàéä íü ãàðãàæ ºã÷ áàéíà.
3.4.5 Îðîí òîîíû àæèëòíóóä øààðäàãäâàë õºäºëìºðèéí ãýðýý áàéãóóëæ òýäíèéã óäèðäëàãààð õàíãàí àæèëëàíà.

5. Õÿíàëòûí çºâëºë

3.5.1 Õÿíàëòûí çºâëºëèéã Á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëààñ ãóðâàí õ¿íèé á¿ðýëäýõ¿¿íòýéãýýð ñîíãîíî.
3.5.2 Õÿíàëòûí çºâëºë íü äàðààõ á¿ðýí ýðõèéã ýäýëíý. ¯¿íä:
3.5.2.1 Óäèðäàõ çºâëºëèéí õóðàëä øèéäâýð ãàðãàõ ýðõã¿éãýýð, àæèãëàã÷ààð îðîëöîõ,
3.5.2.2 Òýðã¿¿í, äýä òýðã¿¿íèé ¿éë àæèëëàãààíä õÿíàëò òàâèõ,
3.5.2.3 Ãèø¿¿äèéí ç¿ãýýñ áè÷ãýýð èðñýí ñàíàë ãîìäîëä ä¿ãíýëò õèéæ óäèðäàõ çºâëºëä ñàíàëàà áè÷ãýýð ºã÷, õàðèó àâàõ,
3.5.3 Íèéãýìëýãèéí ñàíõ¿¿ãèéí ¿éë àæèëëàãààíä æèë á¿ð øàëãàëò ÿâóóëæ ¿ð ä¿íã á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëààð õýëýëö¿¿ëæ áàéíà.
3.5.4 Õÿíàëòûí çºâëºëèéí ãèø¿¿íèé á¿ðýí ýðõèéí õóãàöàà íýã æèë áàéíà.

6. Áóñàä

3.6.1 Íèéãýìëýã íü äýðãýäýý äàãíàñàí ÷èã ¿¿ðýã á¿õèé êëóá, îðîí íóòàãò ñàëáàðòàé áàéæ áîëíî. Êëóá, ñàëáàðûí ¿éë àæèëëàãààã óäèðäàõ çºâëºëººð áàòàëñàí æóðìààð çîõèöóóëíà.
3.6.2 Íèéãýìëýãèéí ãèø¿¿í÷ëýë /õóâü õ¿í, áàéãóóëëàãà ãèø¿¿íýýð ýëñ¿¿ëýõ/, õàíäèâ ºðãºõ, õºãæëèéí ñàíãèéí ¿éë àæèëëàãàà ãýõ ìýò áóñàä àñóóäëóóäûã òóñãàé æóðìààð çîõèöóóëíà.



ĺðºâ. Íèéãýìëýãèéí ãèø¿¿í÷ëýë

4.1 Íèéãýìëýã íü ãèø¿¿í÷ëýëòýé áàéíà.
4.2 Íèéãýìëýãèéí ä¿ðìèéã õ¿ëýýí çºâøººð÷, ¿éë àæèëëàãààã äýìæèæ áàéãàà àëèâàà õóâü õ¿í, àæ àõóéí íýãæ áàéãóóëëàãà ãèø¿¿íýýð ýëñýæ áîëíî.
4.3 Óäèðäàõ çºâëºëººñ òîãòîîñîí ãèø¿¿í÷ëýëèéí òàòâàð òºëñíººð ãèø¿¿íèé ýðõ íü áàòàëãààæíà.
4.4 Ãèø¿¿ä íü äàðààõ ýðõ ýäýëíý:
4.4.1 …
4.4.2 …
4.5 Ãèø¿¿ä íü äàðààõ ¿¿ðýã õ¿ëýýíý:
4.5.1 …
4.5.2 …
4.6 Íèéãýìëýã íü çºâëºõ, õ¿íäýò ãèø¿¿íòýé áàéæ áîëíî. Óã àñóóäëûã óäèðäàõ çºâëºëººñ ãàðãàñàí òóñãàé æóðìààð çîõèöóóëíà.

Òàâ. Íèéãýìëýãèéí ñàíõ¿¿æèëò, ýä õºðºíãº

5.1 Íèéãýìëýã íü ä¿ðýìä çààñàí ¿¿ðýã çîðèëòîî õýðýãæ¿¿ëýõ ¿¿äíýýñ ¿íäñýí áîëîí ýðãýëòèéí õºðºíãº, îþóíû á¿òýýëòýé áàéæ ò¿¿íèéãýý çàõèðàí çàðöóóëíà,
5.2 Íèéãýìëýãèéí ýä õºðºí㺠íü ãèø¿¿äèéí òàòâàð, äýìæèã÷äèéí õàíäèâ, òóñëàìæ, òºñëèéí ñàíõ¿¿æèëò, ä¿ðìèéí õ¿ðýýíä ÿâóóëñàí ¿éë àæèëëàãààíû îðëîãî áà áóñàä ýõ ¿¿ñâýðýýñ á¿ðäýíý.
5.3 Ãèø¿¿í÷ëýëèéí òàòâàð íü íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã õýâèéí ÿâóóëàõàä íºëºº ¿ç¿¿ëýõ ¿íäñýí õ¿÷èí ç¿éë áîëíî.

Çóðãàà. Íèéãýìëýãèéí ¿éë àæèëëàãààã çîãñîîõ, òàòàí áóóëãàõ

6.1 Íèéãýìëýãèéã òàòàí áóóëãàõ àæëûã á¿õ ãèø¿¿äèéí õóðëààñ òîìèëîãäñîí òàòàí áóóëãàõ êîìèññ ýðõýëíý. Îíöãîé òîõèîëäîëä ø¿¿õýýñ òàòàí áóóëãàõ ººð áàéãóóëëàãà òîìèëæ áîëíî.
6.2 Íèéãýìëýãèéã òàòàí áóóëãàõäàà ºäºð òóòìûí àæèë õýðãèéã çîãñîîæ, áýëýí áàéãàà ýä õºðºíãèéã ìºíãºí ¿íýëãýýãýýð òîäîðõîéëæ, õàðèëöàã÷èäòàéãàà òîîöîî õèéíý.
6.3 Èðãýíèé õóóëèéí 38.1-ä çààñíû äàãóó òîîöîî õèéñíèé äàðàà ¿ëäñýí ýä õºðºíãèéã òàòàí áóóãäñàí íèéãýìëýãòýé çîðèëãî íýã áóþó èæèë òºñòýé ýòãýýäýä øèëæ¿¿ëæ áîëíî.